عمار قدس

مرکز انتشار مقالات : محسن مشتاق

عمار قدس

مرکز انتشار مقالات : محسن مشتاق

عمار قدس

مقالاتی که نام مراکز یا افراد در ماقبل مقدمه آن ذکر شده است،مربوط به اینجانب نمی باشد و بعلت کیفیت پژوهه،آن را نشر یا بازنشر نموده ام.

بایگانی
آخرین نظرات
نویسندگان
Instagram
پیوندها

۴ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «آینده پژوهی» ثبت شده است

۱۹
تیر

بسم الله الرحمن الرحیم

تاریخچه آینده پژوهی

اشتیاق بشر برای دانستن در باره آینده از عهد باستان وجود داشته‌است پیشگویان و کاهن‌ها نمونه‌هایی از کسانی هستند که در گذشته تلاش داشتند به نحوی به این اشتیاق در نزد خاص و عام پاسخ دهند.

اولین نشانه‌های جدی تر توجه بشر به آینده در عصر روشنگری دیده می‌شود، عصری که بشر باور داشت که علوم برای هر چیزی راه حلی خواهند یافت. قوانین نیوتن در مورد حرکت، درک و تحلیل بسیاری ازپدیده‌ها را ممکن ساخته بود. در اثر رشد شتابان علوم در این دوره، متفکرین عصر روشنگری واقعا به این نتیجه رسیده بودند که تنها زمان می‌خواهد تا همه قوانین و قواعد جامعه و محیط پیرامون بشر معلوم و آشکار شود.

  • محسن مشتاق
۱۳
تیر

بسم الله الرحمن الرحیم

چکیده

      از آنجا که نگاه منطقی و روشمند به آینده یکی از مؤلفه های کلیدی مدیریت در دوران معاصر محسوب می شود، هدف این مقاله سعی در مدلسازی یکی از ابعاد محوری مدیریت جهادی، یعنی: چگونگی نگاه به آینده برای تدبیر امور در وضعیت حال می باشد؛ به گونه ای که فرآیند تصمیم سازی و تصمیم گیری در فضای فرهنگ جهادی سامان یابد.

با علم به اینکه مدیریت جهادی در فضای فرهنگ اسلامی و به عبارتی فرهنگ جهادی شکل گرفته است؛ روش شناسی این مطالعه مبتنی است بر مرور آموزه های اسلامی و مرور و تحلیل کلی ادبیات و تجارب معاصر در زمینة آینده پژوهی در سطح جهان.

نتیجة بررسی های انجام شده در آیات قرآن مجید و روایات اهل بیت (علیهم السلام) نشان می دهد که نگاه به آینده در اسلام، اصالت و عمق ویژه ای دارد از نگاه اسلام، امتداد و جریان حیات انسان به پایان حیات این دنیا منتهی نمی شود و مهم تر اینکه آیندة جاوید او متأثر از فرآیند زندگی دنیوی او است. اسلام برای ساخت آینده علاوه بر تأکید بربکارگیری دانش ، فناوری یا ابزارو ارادة جمعی برای بهره برداری از فرصت ها و دفع چالش ها ، به دو عامل کلیدی دیگر، یعنی: تقوای الهی انسان و فعال بودن ارادة الهی در تاریخ بشریت یا به عبارتی هدفمند بودن هستی تأکید می نماید. گزاره های آخرالزمانی اسلام و فرهنگ انتظارو امید ، انگیزة لازم را برای جهش و خروج جامعه از وضعیت انفعال  فراهم می آورد.  از نگاه اسلام نه تنها آیندة کشاورزی و امنیت غذایی بلکه آیندة امن و پایدار انسان در تمامی شئون فردی و اجتماعی اش ، فراتر از نگاه به آیندة علم وفناوری؛ در فرآیندگسترش و تعمیق تقوای الهی در تمام شئون زندگی او، پی گیری می شود. بنابراین دستیابی به آیندة امن و پایدار مستلزم تمرکزساختاریافته و عمومی بر آیندة علوم و فناوری ها بوده ، به طوری که فرآیند بسط وبکارگیری آنها هم جهت با ارادة الهی و منطبق با تقوای الهی باشد. با این نگاه، مدیریت جهادی برای ساخت آینده، نیازمند بسط نگاه خود به آینده در دو امتداد و دو افق متفاوت ولی مکمل است ؛ اول، ارزش ها و آموزه های اسلام و دوم، عوامل پیشران و کلیدی مؤثر بر حوزة فعالیت آن. از آنجا که براساس تجارب موجود، دو عامل فرهنگ و علم، پیشران های اصلی توسعه در جوامع می باشند؛ مدیریت جهادی می بایست به اقتضای دستیابی به اهداف چشم انداز 1404 نظام جمهوری اسلامی ایران به آینده نگاری فرهنگ،علم و فناوری با تأکید برارزش هاوآموزه های اسلام بپردازد. چرا که تأکید بر جهت گیری اسلامی و انقلابی، درپیشانی آن می درخشد؛ لذا با مدیریت جهادی است که می توان به اهداف چشم انداز دست یافت.

کلمات کلیدی:

آینده پژوهی، آینده نگاری فرهنگ ،علم و فناوری ، فرهنگ اسلامی ، مدیریت استراتژیک، مدیریت جهادی

  • محسن مشتاق
۱۰
تیر

بسم الله الرحمن الرحیم

بنیان های آینده پژوهی مدرن

چیستی و چرایی مطالعات آینده

جهان معاصر در آستانه ی تحولات و دگرگونی های شگرفی است؛ تحولاتی که در هیچ برهه ای از تاریخ بشر بدلیلی برای آن نمی توان گرفت انقلابی جهانی و فراگیر بر تمامی عرصه ها و زوایای حیات بشر چیره شده است که گسلی ژرف میان گذشته و آینده ی جهان ایجاد خواهد کرد .

جوامع بشری گذار بزرگ و تاریخ ساز خود به عصر حیرت را آغاز کرده اند ؛ نظریه ها و روش شناسی های علمی و معرفت شناسانه ی بسیاری در معرض تردید قرار گرفته اند و سونامی های تغییر چنان شتاب گرفته است که تمامی آموزه های کهن و نظریه پردازی های خردمندانه فلسفی را به چالش می خواند . پیدایش نظریه ی عدم قطعیت، آشوب، نظریه ی سامانه های پیچیده و نظریه ی سامانه ی باز، تنها نقطه ی آغازی بر این دوران آشوبناک است . رشد شتابان علم و فناوری و پدیده ی جهانی شدن فرصت ها و تهدیدهای نوپیدا یی را به ارمغان آورده است و بی سبب نیست که هر روز شاهد شگفتی  تازه ای هستیم ؛ فرهنگ ها، باور ها و ارزش ها گوناگون در برابر یکدیگر صف آرایی کرده اند و نبردی نفس گیر و نرم افزاری در حوزه ی فرهنگ و اندیشه آغازیدن گرفته است. زمین، منابع و ذخایر خدادای خود را در معرض تاراج و دستبرد و اسراف بشر می بیند و گویی گسترش پدیده گاز های گلخانه ای و گرم شدن زمین به تدریج، آغازی بر یک پایان را رقم می زند .

  • محسن مشتاق
۱۰
تیر

بسم الله الرحمن الرحیم

معرفت شناسیِ آینده اندیشی

هرچند آینده اندیشی هنوز، در مقام یک فعالیت پژوهشی، بیشتر به یک برنامه تحقیقاتی شبیه است تا یک رشته علمی تمام عیار، اما چشم انداز آینده برای رشد و تکامل این حوزه و تبدل آن به یک علم جا افتاده، روشن است و از دیدگاه معرفت شناسانه محدودیتی در این زمینه برای آن وجود ندارد.«آینده اندیشی» Futures studies یا «مطالعات آینده» که از آن در زبان فارسی با عناوین دیگری نظیر «آینده نگری» ، «آینده پژوهی» ، «آینده شناسی» و نظایر آن نیز یاد می شود،(۱)

  • محسن مشتاق